de Moslimkrant

Eén enkel beeld

Demonstraties met Israëlische vlaggen maken de een witheet. Beelden met hakenkruizen, verwijzend naar Israël, maken de ander ziedend. Onderhand brengt één vraag ons dan wel weer samen: hoe nu verder? 

Het conflict en de oorlog kunnen wij hier niet oplossen. Behalve te tonen met welke van de partijen wij verwant zijn, blijft er weinig voor ons, moslims en Joden, over om het geweld daar tot bedaren te brengen. Wij voelen onze onmacht. Maar het pleit ons niet vrij van onze verantwoordelijkheid om uit te vinden op welke manier wij met elkaar om moeten gaan.

Oorlogen worden niet alleen gevoerd met wapentuig. We maken ook gebruik van woorden en beelden. Lang voordat de sociale media waren uitgevonden, kende de wereld van de oorlogspropaganda spotprenten en oorlogsverslagen. Eerst de tekenpen, later de camera´s. Wat daarbij werd ingezet om die berichtgeving bij te sturen of eventueel te manipuleren, was de censuur. De burger zag alleen teksten of beelden die een van de partijen welgevallig was.

Nu ieder mobieltje tegenwoordig een fotolens bezit, bestaan er nauwelijks nog mogelijkheden tot censuur. Alles wordt binnen de kortst mogelijke tijd de wereld ingegooid. Die beelden en teksten zorgen er vaak voor dat het conflict van daar naar hier dreigt te worden verplaatst. Die verplaatste conflicten zorgen dan voor veel lokale onrust.

De beperktheid van de berichtgeving en de onmogelijkheid tot adequate uitleg kan leiden tot een kwaadaardige beeldvorming. De verhoudingen tussen welwillende mensen worden op scherp gezet. Hier waren we vorige week getuige van.

Toen tijdens de pro-Palestina demonstratie in Den Haag via Facebook beelden zichtbaar werden van borden die een link legden tussen nazi-Duitsland en Israël waren de rapen gaar. ‘Dit is een demonstratie van antisemieten. Waarom is deze niet door de burgermeester verboden,’ luidde het. Sentimenten als ‘alle moslims zijn antisemieten’ deden meteen de ronde. Wie waagden zich bij deze demonstratie aan te sluiten om solidariteit aan de Palestijnen te betuigen, werd meteen medeschuldig bevonden aan de abjecte teksten.

Een oud-stadsdeel bestuurder van Amsterdam én moslima, iemand van wie de Joodse gemeenschap weet dat zij zich jaren heeft ingespannen voor een goede en verantwoordelijke verhouding tussen Amsterdamse moslims en de Amsterdams Joodse gemeenschap, was daar ook aanwezig. Het Joods Marokkaans Netwerk Amsterdam (JMNA) kreeg altijd volop haar aandacht. Vertegenwoordigers van Joods Amsterdam kennen haar als een integer bestuurder. Bij de restauratie door islamitische en Joodse jongeren van een in haar stadsdeel liggende oude Joodse begraafplaats, speelde zij een belangrijke, bemiddelende en faciliterende rol.

Als moslima voelt zij zich verwant met de Palestijnen en met de problematiek en de conflicten van hen in Israël en Palestina. Zij stond dan ook met vele anderen mee te demonstreren in Den Haag. En toen kwamen die swastika´s in beeld. Meteen valt het integer beeld rond Fatima Elatik weg. Hier staat deze moslima met duizenden anderen, op een plek waar enkelen misbruik maken van de goede normen en zeden die bij een demonstratie horen.

Gelukkig laten velen zich hierdoor niet misleiden. Toch is het kwaad geschied. Eén enkel beeld wordt opgepakt door enkelen die zich voorstaan vertegenwoordigers van de Joodse gemeenschap te zijn: ‘Fatima is antisemiet’.

Velen van ons weten beter. Zoveel beter dat het onterechte beeld rechtgezet kan worden. Wat hier gebeurd is, zegt veel minder over de moslima, de voormalig stadsdeelvoorzitter en een door de Joodse gemeenschap gerespecteerd burger Fatima Elatik. Het zegt veel meer over het gevaar van het verspreiden van beelden en teksten zonder uitleg van de context en de achtergrond van de voorvallen.

Het hele voorval is een duidelijke waarschuwing in deze moeilijke tijden voor de Joodse en islamitische gemeenschappen. Laten we vooral voorzichtig zijn met het rondsturen en verspreiden van beelden die verder niet bijdragen aan de goede verstandhoudingen. Laten wij elkaar vasthouden om samen een voorbeeld te kunnen vormen hoe moslims en Joden wel met elkaar om kunnen gaan. Een voorbeeld voor onszelf en een voorbeeld voor hen die na ons komen.

© de Moslimkrant.nl, alle rechten voorbehouden.