de Moslimkrant

Gun anderen ruimte, vermijd conflict en extremisme

De meeste mensen hebben ruimte nodig om adem te halen. Knijp je ze af, belaag je ze en zet je een voet op hun nek, dan gaat het fout. Het Midden-Oosten is helaas zo’n voorbeeld van te veel mensen die anderen niet die ruimte gunnen.

Dat is niet altijd zo geweest, maar we leven er nu wel mee. Niet alleen het Midden-Oosten, over de hele wereld houden regeringen burgers meer dan ooit in de gaten. De rijken knijpen de armen steeds meer af en macht is weer hetzelfde als kracht. Anders dan in het Westen, heerst in het Midden Oosten in ieder geval een solidariteitsgevoel. De samenleving kleeft meer aan elkaar, ook al uit dat zich vaak in te veel bemoeizucht en in het opleggen van regels.

Neem de alom uitgelachen Turkse vice-premier die verkondigde dat vrouwen niet te uitbundig mogen lachen in het openbaar. Dit schoolvoorbeeld van een halve bevolking benauwen, zal niet door veel moslims gedeeld worden, maar in zo’n functie moet je toch je ervoor hoeden mensen te willen onderdrukken.

Erger nog is het als geweld op grote schaal aan te pas komt. In Syrië is het Assad-regime al jaren bezig de alleenheerschappij te herstellen en de onderdrukking voort te zetten. De oppositie, ISIS in Syrië en Irak naast andere extremistische groepen, is van hetzelfde hout gesneden: hun wil opleggen zonder de bevolking enige ruimte te geven.

Dan is er Gaza, waar Israël huishoudt als nooit tevoren, het laatste restje Palestijnse identiteit probeert te verpulveren na jarenlang het gebied uit te knijpen door het te omsingelen. Het is de ultieme roof van ruimte, adem en hoop.  

Bekijk het ook van de andere kant: die onderdrukkers zelf voelen zich opgejaagd. Assad en zijn aanhang zijn ervan overtuigd dat ze afgeslacht zullen worden als ze het onderspit delven. Hetzelfde geldt voor de Israëliërs. Dat is geen rechtvaardiging voor wat ze doen, maar laten we het in overweging nemen.  

Zelfs dichter bij huis, waar Nederland is geraakt tussen Rusland en de Oekraïne, zien we naast het geopolitieke spel de angst om de ademruimte te verliezen, om door de ander gekleineerd en gedomineerd te worden.  

Zo leven we maar al te vaak in een vicieuze cirkel van wederzijds wantrouwen die mensen doet grijpen naar gewelddadige en extreme middelen. Als mensen te dicht op de huid worden gezeten, worden ze extremer. Dat geldt ook voor Nederland waar de uitvergroting van migranten, moslims en andere minderheden de situatie alsmaar doet verergeren. Door mensen zo op de huid te zitten, wordt conflict uitgelokt. Aan minderheden kan tegelijkertijd worden gezegd: geef iedereen ruimte, bedreig geen anderen.

Of het nu de machtigen zijn of de machtelozen, iedereen moet zijn steentje bijdragen. Geef mensen ruimte om zichzelf te zijn, om vrij te kunnen ademen. Of het nu om financiële ademruimte gaat of abstracte ideeën zoals identiteit: vrijheid is een ideaal dat nu overal onder druk staat. Zo kunnen we niet met elkaar leven.

© de Moslimkrant.nl, alle rechten voorbehouden.